روزه در دين مسيحيت
• تهیه و ترجمه: موسوی
ادیان گوناگون در طی قرون متمادی، هر یک راه و روش و آیینهای خاصی را برای ارتقای روحی و روانی بر پیروان خود واجب دانستهاند. از جملهی این آموزههای دینی، روزه است که در ادیان، آیینها و سرزمینهای مختلف، شکلهای گوناگون و گاه بسیار متفاوت به خود گرفته است.
به تصریح قرآن کریم، روزه بر پیروان ادیان آسمانی قبل از اسلام نیز واجب بوده است. اما تنها مسلمانان، مسیحیان و یهودیان نیستند که روزه میگیرند، بلکه حتی آیینهای غیرالهی نظیر بودیسم و هندوئیسم نیز روزه و ریاضتهای جسمی را برای تربیت جسم و روح پیروان خود ضروری میدانند.
در مطلبی که از نظرتان میگذرد، چهگونهگی روزه و روزهداری در دین اسلام و مسیحیت، از دید یک فرد خارجی به اختصار مورد بررسی قرار گرفته است.
• اسلام
در آیین مقدس اسلام، روزه جایگاه بسیار خاص و ویژهای دارد و یکی از وسایل تقرب به خداست. دین اسلام که 622 سال پس از میلاد مسیح، توسط حضرت محمد(ص) در شهر مکه عرضه گردید، از جوانترین و بزرگترین دینهای دنیاست. مسلمانها دین اسلام را مکمل دین ابراهیم، داوود، موسی و عیسی دانسته و پیامبرشان را خاتم انبیا میدانند. قرآن کتاب مقدس مسلمانان است و ایشان در اجرای مسایل دینی از احادیث پیامبر و امامانشان سود میبرند.
مسلمانان یک ماه تمام را روزه میگیرند. ماه رمضان، نهمین ماه تقویم قمری مسلمانان است که در این ماه روزه واجب میباشد. این ماه یادآور نزول قرآن بر حضرت محمد(ص) است.
مسلمانان برای روزه گرفتن از شروع سحر (اذان صبح) تا غروب آفتاب (اذان مغرب)، از خوردن و آشامیدن اجتناب میکنند. همچنین مصرف دخانیات و داشتن رابطهی زناشویی در زمان روزهداری حرام است.
روزهداری در این ماه واجب است، ولی مسلمانان در دیگر اوقات سال نیز به دلخواه میتوانند روزه بگیرند.
• مسیحیت (Christianity)
مسیحیت حدود 2000 سال پیش، از دل یهودیت متولد شد. حضرت مسیح، پسر مریم مقدس که مورد آزار یهودیان هم وطن خود قرار گرفته بود، پیام جدیدی از خداوند متعال ارایه نمود. در طول سفرهای حضرت مسیح 12 مُرید (که بعدها حواریون نام گرفتند) همراه وی بودند تا آموزههای دینی را از او بیاموزند. مسیح در دوران خود معجزههای زیادی بر مردم عرضه کرد تا آموختههایش را ملموستر سازد. از معروفترین سخنان مسیح میان پیروان این دین، این است «همسایهات را دوست بدار» و «طرف دیگر صورتت را بگردان».
مسیحیت فرقههای زیادی دارد که شاید به دلیل عدم تفاهم بر روی اصول دینی، فرهنگ متفاوت مسیحیان و سلیقههای شخصی بوده است. گاهی تفاوت اعتقادی بین این فرقهها آن قدر زیاد است که شاید هر کدام دین متفاوتی به نظر آیند.
ـ آیین کاتولیک (Catholic):
کاتولیکها در روزهای چهارشنبه خاکستر (ASH Wednesday) (اولین روز ایام روزهی مسیحیان) و جمعههای ایام روزه (LENT) و جمعهی پاک (Good Friday) روزه میگیرند و از خوردن گوشت خودداری میکنند.
ایام روزه، فاصلهی 40 روزهی چهارشنبه خاکستر تا روز قبل از عید پاک است.
کاتولیکها قرنهای متمادی از خوردن این ماده غذایی در تمام جمعهها منع شده بودند، اما از اواسط دههی 1960 خودداری از مصرف گوشت در جمعههای خارج از ایام روزه، به نظر محلی و شخصی افراد واگذار شد.
در روز چهارشنبه خاکستر و جمعهی پاک، خوردن دو وعدهی غذایی کوچک و یک وعده غذایی عادی جایز است، اما خوردن گوشت، ممنوع است. در سایر جمعههای ایام روزه نیز مصرف هر نوع گوشتی حرام است. برای روزههای اختیاری در روزهای جمعه، برخی افراد به جای خودداری از غذا خوردن، ریاضت دیگری را برای تقرب در نظر میگیرند یا نماز مخصوصی را میخوانند.
هدف از این روزه کنترول هواهای نفسانی و ریاضت کشیدن برای بخشایش گناهان و همدردی با فقراست.
ارتدوکس شرقی (Eastern Orthodox):
در این فرقه، دورههای متعددی برای روزه وجود دارد که شامل ایام روزه (LENT)، روزههای رسولان (Apostels)، روزهی آسودن یا دورماسیون (Dormition)، روزهی تولد مسیح (Nativity) و روزههای دیگر است. هر چهارشنبه و جمعه، روزهای روزه به شمار میآیند به غیر از آنهایی که در هفتههای خالی از روزه واقع میشوند.
در روزه این آیین به طور کلی مصرف گوشت، لبنیات و تخم مرغ ممنوع است. ماهی در برخی روزهای روزه ممنوع است و در بعضی روزها مجاز.
ارتدوکسها به این دلیل روزه میگیرند که معتقدند پرهیز از شکمپروری، رحمت خدا را برای آنها به ارمغان میآورد.
پروتستان (انجیلی) (Protestant یا Evangelical)
روزه در این آیین، قانون جامعی ندارد، بلکه به انتخاب و صلاحدید افراد، کلیساها، موسسات یا انجمنهاست.
برخی از افراد کلاً از مصرف غذا و نوشیدنی امتناع میکنند؛ بعضی دیگر فقط آب یا آبمیوه مینوشند؛ یا این که فقط غذاهای مشخصی را میخورند و از غذاهای خاصی امتناع میکنند و با هر وسوسهای مقابله میکنند.
هدف از روزه در این آیین، تقویت روح یا به کرسی نشاندن یک سخن حق در جامعه مدنی یا سیاسی است.
پروتستانیسم (جریان اصلی) (Protestant Mainline):
روزه یک بخش اصلی در سنت این فرقه نیست، اما میتوان با نظر انجمنها، کلیساها، گروهها و افراد روزه گرفت و نحوهی آن بر اساس نظر خود فرد است.
منبع: برگرفته از منابع فارسی و سایتهای اینترنتی Belifnet.com و Omsakhti.org